Kiedy ustawa SUP w Polsce?
31.08.2022
Dyrektywa „plastikowa” w końcu w Polsce? Kiedy wejdą w życie przepisy SUP

Jakiś czas temu pisaliśmy o projekcie ustawy o zmianie ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej oraz niektórych innych ustaw. Jest to dokument wprowadzający przepisy tzw. dyrektywy „plastikowej” na grunt polski. O szczegółach przeczytasz w artykule „Dyrektywa plastikowa” (SUP). Jakie zmiany wprowadza i kiedy wchodzi w życie? Obecnie proces legislacyjny związany z projektem został wznowiony.

Dyrektywa plastikowa 2022 – kiedy wejdzie w życie?

Proces legislacyjny projektu rozciągnął się w czasie i choć termin narzucony przez Unię Europejską (3 lipca 2021 r.) dawno minął, nowe przepisy wciąż nie zaczęły obowiązywać. Obecnie jednak perspektywa zakończenia prac nad zmianami jest coraz bliższa.

  • 26 lipca 2022 r. Komisja Prawnicza opublikowała projekt po poprawkach wraz z jego uzasadnieniem.
  • Następnie ustawa przejdzie przez Radę Ministrów, by ostatecznie trafić do Sejmu.
  • Według opublikowanej wersji zmiany co do zasady wejdą w życie 14 dni od daty publikacji projektu, jednak większość z nich ma odrębną datę obowiązywania: 1 stycznia 2023 r. lub 1 stycznia 2024 r.

NAJNOWSZĄ WIEDZĘ O ZMIANACH WYNIKAJĄCYCH Z WDROŻENIA
DYREKTYWY SUP UZYSKASZ NA SZKOLENIU:

Dyrektywa „plastikowa” w przepisach polskich,
czyli nowe wymagania wynikające z single used plastics (SUP) dla opakowań i produktów objętych ustawą

Szczegóły i zapisy >>
 

Projekt zakłada, że 1 stycznia 2023 r. zaczną Jakie zmiany wprowadza tzw. ustawa SUP?obowiązywać:

  • przepisy dotyczące poboru opłaty od użytkownika końcowego nabywającego opakowania jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych wymienione w zał. 6 do ustawy oraz posiłki i napoje w tych opakowaniach i przekazywania opłaty,
  • przepisy dotyczące opłat związanych z kosztami zbierania i przetwarzania odpadów z publicznych systemów zbierania oraz kosztami uprzątania tych odpadów (przy czym dla produktów wymienionych w sekcji II załącznika 9 – chusteczki nawilżane i balony – od 1 stycznia 2024 r.),
  • obowiązek prowadzenia kampanii edukacyjnych lub uiszczania opłat na ich prowadzenie.

Natomiast od 1 stycznia 2024 r. zaczną obowiązywać:

  • przepisy dotyczące zapewnienia dostępności alternatywnych opakowań wytworzonych z materiałów innych niż tworzywa sztuczne lub opakowań wielokrotnego użytku,
  • przepisy dotyczące zapewnienia zbierania narzędzi połowowych stanowiących odpady,
  • przepisy dotyczące zakazu wprowadzania do obrotu sztućców i pojemników na żywność.

W 2025 roku zaczną zaś obowiązywać obowiązki zapewnienia poziomów zbierania oraz minimalnej zawartości materiału pochodzącego z recyklingu w pojemnikach na napoje z tworzyw sztucznych o pojemności do 3l.

Choć możliwe są kolejne poprawki na dalszym procesie legislacyjnym, przepisy dotyczące wyrobów z plastiku, prawdopodobnie wejdą w życie w kształcie zbliżonym do obecnego. Warto już teraz przeanalizować nadchodzące zmiany, by odpowiednio się do nich przygotować.

Jakie akty prawne zmienia ustawa wdrażająca SUP?

Choć nowe uregulowania dotyczą głównie ekologii i ochrony środowiska, to swoim zakresem obejmują także inne ustawy. Poniżej pełna lista aktów prawnych, które zmienia tzw. ustawa SUP (single-use plastics):

  • ustawa o zmianie ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej oraz niektórych innych ustaw,
  • ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020 r. poz. 1219, 1378, 1565, 2127 i 2338),
  • ustawa z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1932, z późn. zm.),
  • ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2020 r. poz. 797 i 875),
  • ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2020 r. poz. 310),
  • ustawa z dnia 12 września 2002 r. o portowych urządzeniach do odbioru odpadów oraz pozostałości ładunkowych ze statków (Dz. U. Nr 166, poz. 1361).

Jak przygotować się do zmian w zakresie opakowań w 2022 roku?Cel ustawy wdrażającej dyrektywę SUP 

W Ocenie skutków Regulacji sporządzonym dla projektu ustawy wdrażającej czytamy, że „głównym celem projektu ustawy jest zmniejszenie ilości odpadów powstających z produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych obecnych w środowisku naturalnym, w szczególności w środowisku morskim, które stanowią poważne zagrożenie dla jego właściwego funkcjonowania i zagrażają zdrowiu człowieka."

Jakie zmiany wprowadza tzw. ustawa SUP?

Aby osiągnąć powyższe cele konieczne są zmiany w prawie krajowym. Obejmują one przede wszystkim:

  • Nowe opłaty dla przedsiębiorców

 Projekt ustala opłaty za wprowadzanie do obrotu i udostępnianie nabywcom produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych wymienionych w załączniku nr 6 do ustawy (kubki na napoje z pokrywkami i wieczkami oraz pojemniki na posiłki, w tym pojemniki typu fast food, z których bezpośrednio spożywane są posiłki).

  • Zakaz wprowadzania do obrotu niektórych produktów

Projekt zakazuje wprowadzania do obrotu wymienionych w załączniku nr 7 do ustawy produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych oraz wyrobów wykonanych z oksydegradowalnych tworzyw sztucznych (patyczki higieniczne, sztućce, talerze, słomki, mieszadełka do napojów, patyczki do balonów, pojemniki na posiłki i napoje ze styropianu).

  • Nowy obowiązek znakowania niektórych produktów

Projekt wprowadza obowiązek opatrzenia widocznym, czytelnym i nieusuwalnym oznakowaniem – na opakowaniu lub na samym produkcie – każdego produktu jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych, wymienionego w załączniku nr 8 do ustawy (podpaski higieniczne, tampony i ich aplikatory, chusteczki nawilżane, wyroby tytoniowe z filtrami i filtrów oraz kubki na napoje).

  • Nowe obowiązki informacyjne

Projekt nakazuje:

    • informować konsumentów o szkodliwym wpływie na środowisko wynikającym z niewłaściwego postępowania z opadami powstałymi z produktów jednorazowego użytku z tworzywa sztucznego wymienionych w załączniku nr 10 do ustawy oraz narzędzi połowowych zawierających tworzywa sztuczne,
    • zachęcać konsumentów do odpowiedzialnego zachowania, w tym prowadzenia selektywnego zbierania odpadów powstałych z tych produktów,
    • informować konsumentów o dostępnych systemach ponownego użycia i metodach gospodarowania tymi odpadami, dostępnych dla nich systemach zbierania i recyklingu, aby zmniejszyć zaśmiecenie tymi odpadami.
    • informować konsumentów produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych o dostępności alternatywnych produktów jednorazowego lub wielokrotnego użytku,
    • informować o znaczeniu symboli na oznakowaniu produktów (pojemniki na żywność, paczki i owijki, pojemniki na napoje do 3l, kubki na napoje z pokrywkami i wieczkami, wyroby tytoniowe z filtrami i filtry, chusteczki nawilżane, balony, lekkie plastikowe torby, podpaski higieniczne, tampony i ich aplikatory) i użytkowników narzędzi połowowych zawierających tworzywa sztuczne.
       
  • Odpowiedni poziom recyklingu

Według projektu, w roku 2025 co najmniej 25% udziału tworzyw sztucznych w butelkach jednorazowego użytku na napoje o pojemności do 3l ma pochodzić z recyklingu. W roku 2030 ma to być co najmniej 30%.

  • Właściwe zakrętki

Projekt zobowiązuje przedsiębiorców do stosowania zakrętek i wieczek trwale przymocowanych pojemników na napoje o pojemności do 3l wykonanych z tworzyw sztucznych.

  • Odpowiedni poziom zbierania pojemników

Według projektu, poziom zbierania jednorazowych pojemników z tworzyw sztucznych na napoje o pojemności do 3l w roku 2025 ma wynieść co najmniej 77%. W roku 2030 ma to być co najmniej 90%.

  • Monitoring dystrybucji niektórych produktów

Kiedy wejdzie w życie dyrektywa plastikowa 2022?Projekt wprowadza monitorowanie dystrybucji wprowadzonych do obrotu produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych oraz środków podjętych w celu ich trwałego zmniejszenia, zawartych w dyrektywie.

Rozszerzona odpowiedzialność producenta (ROP)

Analizując powyższe zmiany, można zauważyć, że wiele z nich nakłada nowe obowiązki na przedsiębiorców wprowadzających do obrotu opakowania i inne przedmioty jednorazowego użytku. Jest to uzupełnienie tzw. rozszerzonej odpowiedzialności producenta, która funkcjonuje już w prawie Polskim.

Rozszerzona odpowiedzialność producenta jest mechanizmem regulującym zarządzanie i gospodarowanie niektórymi typami odpadów. Dotyczy m.in. odpadów opakowaniowych, sprzętu elektrycznego i elektronicznego, zużytych baterii i akumulatorów oraz pojazdów wycofanych z eksploatacji.

Obecnie rolą producentów jest zapewnienie systemu zbierania, doczyszczanie, sortowanie i recykling. Powinni oni również dbać, by osiągane były odpowiednie poziomy recyklingu poszczególnych odpadów opakowaniowych. Projekt ustawy wdrażającej dyrektywę SUP dodatkowo rozszerza zakres obowiązków w ramach rozszerzonej odpowiedzialności producenta.

Jak przygotować się do zmian w zakresie opakowań w 2022 roku?

Prace nad wdrożeniem do polskiego systemu prawnego tzw. dyrektywy plastikowej (dyrektywy SUP) trwają. Jej wejście w życie będzie oznaczało dla rynku bardzo duże zmiany. Warto już teraz zapoznać się z nimi i odpowiednio przygotować, by nie zaważyły na powodzeniu biznesu w przyszłości.

Zapraszamy na szkolenie omawiające planowane zmiany związane z wdrożeniem dyrektywy plastikowej:
Dyrektywa „plastikowa” w przepisach polskich,
czyli nowe wymagania wynikające z single used plastics (SUP) dla opakowań i produktów objętych ustawą

Szczegóły i zapisy >>